1194 การนับจำนวนครั้งที่ตอก Blow Count คืออะไร? ทำอย่างไร?
การนับจำนวนครั้งที่ตอกเสาเข็ม หรือที่เรียกว่า Blow Count เป็นกระบวนการสำคัญในงานวิศวกรรมฐานรากเพื่อตรวจสอบว่าเสาเข็มที่ตอกลงไปนั้นสามารถรับน้ำหนักได้ตามที่ออกแบบไว้จริงหรือไม่ โดยอาศัยหลักการความสัมพันธ์ระหว่างพลังงานจากการตอกและความต้านทานของชั้นดิน
Blow Count คืออะไร?
Blow Count คือการนับจำนวนครั้งที่ลูกตุ้มตอกกระแทกลงบนหัวเสาเข็มเพื่อให้เสาเข็มจมลงไปในดินในระยะที่กำหนด (เช่น ระยะ 30 เซนติเมตร หรือ 1 ฟุต) ค่านี้จะถูกนำไปใช้ในสูตรการตอกเสาเข็ม (Pile Driving Formula) เพื่อประมาณค่ากำลังรับน้ำหนักบรรทุกของเสาเข็มในขณะที่ทำการตอก ซึ่งเป็นเกณฑ์ตัดสินว่าเสาเข็มต้นนั้นหยั่งถึงชั้นดินแข็ง (Hard Strata) หรือชั้นดินดานที่มั่นคงพอแล้วหรือไม่
วิธีการนับ Blow Count ที่ถูกต้อง (Last 10 Blows)
เพื่อให้ได้คุณภาพสูงสุด วิศวกรจะใช้วิธีการวัดระยะจมตัวจากการตอก 10 ครั้งสุดท้าย (Last 10 Blows) เป็นมาตรฐานในการตัดสินใจ โดยมีขั้นตอนดังนี้:
- การสังเกตความลึก: เมื่อตอกเสาเข็มจนเกือบถึงระดับความลึกที่คาดการณ์ไว้ หรือเริ่มสังเกตเห็นว่าเสาเข็มจมลงได้ยากขึ้น วิศวกรจะเริ่มทำการทดสอบ
- การทำเครื่องหมาย: ทำการขีดเส้นหรือทำเครื่องหมายบนตัวเสาเข็มเพื่อใช้เป็นจุดอ้างอิงระยะ
- การตอกและวัดระยะ: ทำการตอกเสาเข็มต่อไปอีก 10 ครั้งอย่างต่อเนื่อง จากนั้นวัดระยะทางที่เสาเข็มจมลงไปจากการตอก 10 ครั้งนั้น
- การคำนวณค่าเฉลี่ย: นำระยะที่จมลงมาหารด้วย 10 เพื่อหาค่าระยะจมตัวเฉลี่ยต่อการตอก 1 ครั้ง (ค่า s) แล้วนำไปแทนค่าในสูตรทางวิศวกรรมเพื่อยืนยันกำลังรับน้ำหนักประลัย (Ultimate Capacity)
ทำไมต้องนับ Blow Count เพื่อคุณภาพงาน?
- ยืนยันความปลอดภัย: ป้องกันปัญหาบ้านทรุดตัวจากการที่ปลายเสาเข็มหยุดอยู่ในชั้นดินอ่อนที่รับน้ำหนักไม่ได้จริง
- ป้องกันเสาเข็มเสียหาย: หากค่า Blow Count สูงมากจนถึงเกณฑ์ที่กำหนดแล้ว แม้เสาเข็มจะยังจมไม่มิดดิน วิศวกรจะสั่งให้หยุดตอกทันที เพราะการฝืนตอกต่ออาจทำให้เสาเข็มแตกหักหรือชำรุดใต้ดินได้
- มาตรฐานที่ตรวจสอบได้: สำหรับเสาเข็มคุณภาพสูงอย่าง เสาเข็มสปันไมโครไพล์ (Spun Micropile) จะมีการบันทึกค่า Blow Count ของทุกต้นเพื่อเป็นหลักฐานยืนยันความมั่นคงของฐานรากแก่เจ้าของอาคาร
สำหรับโครงการที่ต้องการการออกแบบฐานรากและการคำนวณ Blow Count ที่ถูกต้องตามหลักวิศวกรรมโดยผู้เชี่ยวชาญ แนะนำปรึกษาที่ ไลน์ @bhumisiam เพื่อความมั่นใจในคุณภาพและความปลอดภัยสูงสุดของอาคารครับ
สรุปท้ายบทความ การนับ Blow Count โดยเฉพาะการเช็กค่า Last 10 Blows เป็นขั้นตอนควบคุมคุณภาพที่ขาดไม่ได้ในการตอกเสาเข็ม เพื่อยืนยันว่าเสาเข็มหยั่งถึงชั้นดินแข็งและสามารถรับน้ำหนักอาคารได้อย่างปลอดภัยตามหลักวิศวกรรม การนับจำนวนครั้งที่ถูกต้องจะช่วยลดความเสี่ยงอาคารทรุดในอนาคตและป้องกันความเสียหายต่อตัวเสาเข็มระหว่างการติดตั้ง ช่วยให้งานฐานรากมีความมั่นคงแข็งแรงตลอดอายุการใช้งานครับ
