299 จะเกิดอะไรขึ้นหากตอกเสาเข็มไม่ถึงชั้นดินดาน? บ้านเกิดการทรุดตัวในอนาคต ใช่หรือไม่?
หากตอกเสาเข็มไม่ถึงชั้นดินดาน (ชั้นดินแข็ง) มีความเสี่ยงสูงมากที่บ้านจะเกิดการทรุดตัวหรือทรุดเอียงในอนาคตครับ เนื่องจากเสาเข็มไม่สามารถถ่ายน้ำหนักลงสู่ชั้นดินที่มั่นคงได้โดยตรง (End Bearing) แต่ต้องอาศัยเพียง แรงเสียดทานรอบผิวเสาเข็ม (Skin Friction) ในการรับน้ำหนักแทน ซึ่งหากดินรอบข้างเกิดการทรุดตัวตามธรรมชาติหรือรับน้ำหนักไม่ไหว ปัญหาต่าง ๆ จะตามมาดังนี้ครับ
ผลกระทบที่จะเกิดขึ้นหากตอกเสาเข็มไม่ถึงชั้นดินดาน:
- การทรุดตัวไม่เท่ากัน (Differential Settlement): เสาเข็มแต่ละต้นอาจจมลงในระดับที่ต่างกัน ส่งผลให้โครงสร้างบ้านบิดตัว ผนังแตกร้าว และประตูหรือหน้าต่างจะเริ่มปิดไม่สนิท
- บ้านทรุดเอียง: เมื่อเสาเข็มบางจุดรับน้ำหนักไม่ได้ ตัวบ้านจะค่อยๆ จมลงทีละด้านจนเกิดอาการเอียง ซึ่งเป็นอันตรายต่อความมั่นคงของผู้อยู่อาศัย
- โครงสร้างหลักเสียหาย: ฐานรากที่ทรุดตัวจะทำให้คานและเสาต้องรับแรงเค้นมากเกินไปจนเกิดการแตกร้าวรุนแรง ในกรณีที่เลวร้ายที่สุดคือ เสาเข็มวิบัติจนตัวบ้านพังทลายลงมาได้
สาเหตุที่มักทำให้เกิดปัญหานี้:
- ความลึกของชั้นดินแต่ละจุดไม่เท่ากัน: ในพื้นที่ที่มีดินเหนียวอ่อนหนา (เช่น กรุงเทพฯ และปริมณฑล) ชั้นดินดานอาจอยู่ลึกมาก หากใช้เสาเข็มยาวไม่พอจะไม่ถึงชั้นดินแข็ง
- ไม่ได้ทำ Soil Boring Test: ไม่มีการเจาะสำรวจชั้นดินก่อนก่อสร้าง ทำให้ประเมินความลึกผิดพลาด
- การหยุดตอกก่อนกำหนด (Refusal): อาจเกิดจากผู้รับเหมาเจอสิ่งกีดขวางใต้ดินแล้วหยุดตอกก่อนที่จะถึงความลึกที่วิศวกรกำหนด
ดังนั้น เพื่อป้องกันปัญหาบ้านทรุดในระยะยาว วิศวกรจึงจำเป็นต้องควบคุมการตอกให้ถึงชั้นดินดาน และตรวจสอบค่า Blow Count เพื่อยืนยันว่าเสาเข็มสามารถรับน้ำหนักได้ตามมาตรฐานที่คำนวณไว้ครับ