2815 Blow Count เริ่มนับตอนไหน?
การวัดค่า Blow Count หรือที่นิยมเรียกในงานวิศวกรรมฐานรากว่า การนับค่า Last 10 Blows คือ ขั้นตอนสำคัญในการตรวจสอบและยืนยันว่า เสาเข็มได้ตอกลงไปหยั่งถึงชั้นดินแข็งดาน (Hard Strata) จริง และสามารถรับน้ำหนักปลอดภัย (Safe Load) ตามที่วิศวกรออกแบบไว้หรือไม่
1. Blow Count (Last 10 Blows) เริ่มนับตอนไหน?
การนับค่า Blow Count จะไม่ได้เริ่มนับตั้งแต่ตอกเสาเข็มท่อนแรก แต่จะ เริ่มนับเมื่อเสาเข็มตอกลงไปจนใกล้ถึงระดับความลึกเป้าหมายตามผลการสำรวจชั้นดิน (Soil Test) หรือเมื่อเสาเข็มเริ่มเจอต้านทานจากชั้นดินแข็งจนอัตราการจมของเสาเข็มช้าลงอย่างเห็นได้ชัด
จังหวะและสัญญาณในการเริ่มนับ:
- เสาเข็มเริ่มจมลงยากขึ้น: เมื่อค้อนตอก (Drop Hammer) กระทบหัวเสาเข็ม แล้วระยะการจมลงในแต่ละครั้งน้อยลงเรื่อยๆ
- ความลึกใกล้เคียงกับชั้นดินดานในพื้นที่: วิศวกรจะอ้างอิงระดับความลึกจากรายงานเจาะสำรวจชั้นดิน (Soil Boring Test) ร่วมด้วย
- เริ่มทำการขีดทำเครื่องหมาย (Marking): เมื่อเข้าเงื่อนไขข้างต้น ช่างผู้ควบคุมงานจะทำ mark ระยะบนลำเสาเข็ม (เช่น ขีดเส้นทุกๆ 10 ซม. หรือขีดแบ่งระยะสำหรับการตอก 10 ครั้ง) เพื่อเตรียมวัดระยะการทรุดตัว
2. ขั้นตอนและหลักการนับ Last 10 Blows ที่ถูกต้อง
- ควบคุมระยะตกของค้อน (Drop Height): กำหนดความสูงในการปล่อยค้อนตอกให้คงที่ตามที่คำนวณไว้ในรายการคำนวณทางวิศวกรรม (เช่น ระยะตก 30–50 ซม. ขึ้นอยู่กับน้ำหนักค้อนและชนิดเสาเข็ม)
- ตอกและนับจำนวน 10 ครั้ง: ปล่อยค้อนตอกลงบนหัวเสาเข็มติดต่อกัน 10 ครั้ง (Last 10 Blows)
- วัดระยะการจมลง (Settlement): ทาบตลับเมตรหรือกระดาษกราฟเพื่อวัดระยะทางที่เสาเข็มจมลงไปจากการตอก 10 ครั้งนั้น (วัดเป็น มิลลิเมตร หรือ เซนติเมตร)
- นำระยะจมไปคำนวณเทียบสูตรวิศวกรรม: นำค่าระยะจมลงจากการตอก 10 ครั้ง ไปคำนวณในสูตรกำลังรับน้ำหนักเสาเข็ม (เช่น Hiley Formula หรือ Danish Formula)
- หากค่าการจมลง น้อยกว่าหรือเท่ากับ ค่าการจมลงยอมรับได้ (Allowable Settlement) ตามสูตรคำนวณ แสดงว่าเสาเข็มรับน้ำหนักได้ตามสเปก และสามารถ หยุดการตอก (Stop Driving) ได้อย่างปลอดภัย
- หากเสาเข็มยังจมลงมากกว่าค่าที่กำหนด ต้องทำการตอกต่อแล้วนับ Last 10 Blows ใหม่อีกครั้ง
3. ทำไมงานคุณภาพสูง ถึงควรเลือก “เสาเข็มสปันไมโครไพล์” ในการตอกวัด Blow Count?
การตอกเสาเข็มจนกระทั่งนับค่า Last 10 Blows บนชั้นดินแข็ง ต้องอาศัยเสาเข็มที่มีความแข็งแกร่งสูงมาก เพื่อให้ทนทานต่อแรงกระแทกของค้อนตอกโดยไม่แตกหักเสียหาย เสาเข็มสปันไมโครไพล์ (Spun Micro Pile) ของภูมิสยาม (Bhumisiam) จึงเป็นทางเลือกที่ดีที่สุด ด้วยคุณสมบัติทางวิศวกรรมดังนี้:
- คอนกรีตแกร่งพิเศษ 30G ทนแรงตอกหนักได้ดีเยี่ยม: ผลิตด้วยนวัตกรรมแรงเหวี่ยงหนีศูนย์กลางความเร็วสูง 30G มวลคอนกรีตอัดแน่นสูง ไร้โพรงอากาศ มีกำลังอัดคอนกรีตสูง (ไม่น้อยกว่า 350 Cylinder / 400 Cube) แข็งแกร่งกว่าคอนกรีตทั่วไปถึง 10 เท่า จึงไม่แตกหักหรือกระเทาะขณะตอกเช็ก Last 10 Blows บนชั้นดินดาน
- รอยต่อเชื่อมแน่นสนิท 100%: ต่อเชื่อมระหว่างท่อน (ยาวท่อนละ 1.5 ม.) ด้วยการเชื่อมไฟฟ้าเต็มรอบรอยต่อ (Full Penetration Weld) บนเพลทเหล็กหนา ทำให้การถ่ายเทแรงตอกลงสู่ปลายเสาเข็มเป็นไปอย่างสมบูรณ์ และได้ค่า Blow Count ที่เที่ยงตรง
- รูกลวงตรงกลางช่วยลดแรงสั่นสะเทือน: ขณะตอกเช็ก Blow Count ดินส่วนเกินจะดันระบายขึ้นทางรูกลวง ช่วยลดแรงดันดินและลดแรงสั่นสะเทือน สามารถตอกชิดตัวบ้านเดิม ผนัง หรือประตูกระจกได้ในระยะปลอดภัยขั้นต่ำเพียง 50 เซนติเมตร
- มาตรฐาน มอก. 397-2562 และ SCG Endorsed Brand: มั่นใจในคุณภาพเสาเข็มทุกท่อน ควบคุมการผสมด้วยระบบคอมพิวเตอร์ และสามารถทดสอบกำลังรับน้ำหนักเพิ่มเติมด้วยวิธีพลศาสตร์ (Dynamic Load Test / PDA) ได้อีกด้วย
สรุปท้ายบทความ
การนับ Blow Count (Last 10 Blows) จะเริ่มนับ เมื่อเสาเข็มตอกลงไปใกล้ถึงระดับชั้นดินแข็งดานตามรายการคำนวณ และเสาเข็มเริ่มเกิดแรงต้านจนจมลงช้าลง โดยจะทำการตอกค้อน 10 ครั้งแล้ววัดระยะจม หากระยะจมลงน้อยกว่าค่าที่กำหนดทางวิศวกรรมก็สามารถหยุดการตอกได้ การเลือกใช้ เสาเข็มสปันไมโครไพล์ ของภูมิสยาม (มาตรฐาน มอก. 397-2562) ช่วยให้การตอกเช็ก Last 10 Blows ทำได้อย่างแม่นยำ ปลายเสาเข็มลงถึงชั้นดินดานจริงโดยหัวเสาไม่แตกร้าว การันตีฐานรากที่แข็งแกร่ง มั่นคง และไม่ทรุดตัวตลอดอายุการใช้งาน
🏠 ต้องการคำปรึกษาทางวิศวกรรมฐานรากหรือบริการออกแบบจุดตอกเสาเข็มฟรี
แนะนำปรึกษาฟรีได้ที่ ไลน์ @bhumisiam
💡 หากคุณมีข้อมูลน้ำหนักอาคาร แบบแปลน หรือผลการเจาะสำรวจดิน (Soil Test) หน้างาน สนใจให้ทีมวิศวกรช่วยคำนวณค่า Last 10 Blows และประเมินขนาดเสาเข็มสปันไมโครไพล์ที่เหมาะสมเบื้องต้นไหมครับ?
